“Help, mijn kind weet niet wat het wil”: 5 dingen die ouders beter wél en niet kunnen doen

Elk jaar rond 1 mei, de deadline voor studieaanmeldingen, is dat aan menig keukentafel te merken. De vraag die ouders mij het vaakst stellen: “hoe krijg ik mijn kind zover dat het gewoon kiest?” Het eerlijke antwoord: niet. Maar je kunt het keuzeproces wel makkelijker maken. Vijf adviezen uit de praktijk.

1. Stel andere vragen

“Weet je al wat je gaat doen?” is voor een twijfelaar wat “ben je al verkocht?” is voor een huizenzoeker: het verhoogt alleen de druk. Vraag liever: “welk vak zou je missen als het morgen stopte?” of “waar verloor je vorige week de tijd mee?” Die vragen openen het gesprek in plaats van het te sluiten.

2. Deel je eigen kronkelweg

Veel jongeren denken dat volwassenen hun loopbaan “gewoon wisten”. Vertel eerlijk hoe het bij jou ging, inclusief omwegen en toeval. Dat haalt de mythe van dé perfecte keuze onderuit. Mijn eigen route ging via HR en dertien jaar mbo-onderwijs naar dit vak: geen rechte lijn, wel een logische, achteraf.

3. Niet doen: de keuze overnemen

Hoe verleidelijk ook. Een studie gekozen door je ouders is de snelste route naar uitval in jaar één. Faciliteer wél: rij naar open dagen, betaal het OV naar een meeloopdag, plan samen deadlines.

4. Maak twijfel normaal

Zeventien zijn en niet weten wat je de rest van je leven wilt doen is geen defect: het is gezond verstand. De keuze is bovendien minder definitief dan hij voelt: switchen, minoren en doorstuderen bestaan.

5. Haal er op tijd iemand van buiten bij

Soms zit het gesprek thuis muurvast, juist omdat jullie zo betrokken zijn. Een buitenstaander stelt de vragen die een ouder niet meer kán stellen. Dat hoeft geen heel traject te zijn: soms zijn drie gesprekken genoeg om de knoop te ontwarren. De kennismaking is gratis, ook voor ouders die eerst zelf even willen bellen.